wait لطفا صبر کنید
کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس سنا » دوره دوم مجلس سنا

0/0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس سنا، دوره 2
[1396/06/22]

جلسه: 94 چهارشنبه 14 تیر ماه 1334  

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- بیانات قبل از دستور آقای فرخ

3- اعلام وصول لایحه تبدیل وضع بانک سپه از مجلس شورای ملی

4- تصویب لایحه تمدید مدت معافیت مشمولین نظام وظیفه

5- تقدیم دو فقره لایحه راجع به حکومت نظامی شیراز و مبارزه با قاچاق در مرز به وسیله آقای وزیر جنگ

6- تقدیم لایحه انتقال قریه سرخ حصار به بیمه کارگران به وسیله آقای معاون وزارت دارایی

7- تصویب لایحه طرز تسویه مالیات‌های معوقه

8- تصویب لایحه چک‌های تضمین شده

9- معرفی آقای دکتر مشاور به معاونت وزارت اقتصاد ملی

مشروح مذاکرات مجلس سنا، دوره 2

 

 

جلسه: 94

چهارشنبه 14 تیر ماه 1334

(دوره پنجم اجلاسیه)

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- بیانات قبل از دستور آقای فرخ

3- اعلام وصول لایحه تبدیل وضع بانک سپه از مجلس شورای ملی

4- تصویب لایحه تمدید مدت معافیت مشمولین نظام وظیفه

5- تقدیم دو فقره لایحه راجع به حکومت نظامی شیراز و مبارزه با قاچاق در مرز به وسیله آقای وزیر جنگ

6- تقدیم لایحه انتقال قریه سرخ حصار به بیمه کارگران به وسیله آقای معاون وزارت دارایی

7- تصویب لایحه طرز تسویه مالیات‌های معوقه

8- تصویب لایحه چک‌های تضمین شده

9- معرفی آقای دکتر مشاور به معاونت وزارت اقتصاد ملی

 

مجلس ساعت 9 و ربع صبح به ریاست آقای تقی‌زاده تشکیل شد

1- تصویب صورت مجلس

رئیس- متأسفم که برخلاف معمول جلسه امروز را 10 - 15 دقیقه دیرتر شروع می‌کنم چون کاری پیش آمده بود صورت جلسات 31 خرداد ماه و سوم تیر ماه در جلسه گذشته توزیع شده صورت جلسه هفتم تیر ماه امروز قبل از جلسه توزیع شده حسب‌المعمول تصور می‌کنم بهتر این است که اگر نسبت به دو تای اول نظری باشد خواهند فرمود و صورت‌ جلسه‌ای که امروز توزیع شده آقایان چون فرصت نکردند مطالعه کنند بماند برای بعد پس اگر فقط نسبت به جلسه 31 خرداد ماه و سوم تیر ماه نظری هست بفرمایند (گفته شد نظری نیست) تصویب می‌شود و مال هفتم تیر ماه بماند برای جلسه آینده حالا اسامی غایبین و دیر آمدگان قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

غایبین با اجازه آقایان: حکیمی - دادگر - سرلشگر بقایی - دیوان‌بیگی - دکتر حسابی - سزاوار - سیف افشار - سید محمد صادق طباطبایی - دکتر قاسم‌زاده - لسانی - ممقانی - مسعودی.

غایبین بی‌اجازه آقایان: بوشهری - حجازی.

رئیس- می‌خواستم عرض بکنم اگر چه برای جلسات فوق‌العاده قاعدتاً به نظر نمی‌آید که نطق قبل از دستور لازم باشد یعنی مطلع شدم که در اصلاح آیین‌نامه که در کمیسیون انجام شد قبول کردند که در جلسات فوق‌العاده نطق قبل از دستور ممنوع باشد ولی چون هنوز به ما نرسیده است فعلاً اگر آقایان فرمایشی داشته باشند نطق قبل از دستور مانعی ندارد امروز فقط آقای فرخ فرمایشی دارند بفرمایند.

2- بیانات قبل از دستور آقای فرخ

فرخ- بنده یک روز راجع به آب هیرمند و سیستان در مجلس تصدیع دادم و از دولت سؤالاتی کردم و کمیسیون‌هایی شد در کمیسیون خارجه با حضور آقایانی که سابقه داشتند مثل تیمسار سپهبد جهانبانی سرلشگر مطبوعی، جناب آقای صدر، جناب آقای مؤید ثابتی بالاخره دولت وعده کرد که ما مشغول مذاکره هستیم همین چند روزه قضیه تمام می‌شود و می‌رویم در واشنگتن صحبت می‌کنیم اگرچه بنده با مذاکره در واشنگتن مخالف بودم در کمیسیون هم در اقلیت بودم ولی ذکر کردم که نظرم در صورت مجلس قید بشود حالا به بنده معلوم شده که آقایان افغان‌ها به عنوان این که باید فقط ملاک صحبت برای این هیئت اخیر که از شیلی و آمریکا بوده است باشد کار را به دفع‌الوقت می‌گذرانند و جریان کار را معطل کردند در حالی که اساس باید رأی (گلدسمیت) باشد که دولت ایران پذیرفته بنده نمی‌دانم که وزارت امور خارجه به چه دلیل به مساحمه و مماطله می‌گذراند اساساً یک وزارت امور خارجه کارش چیست؟ این حسن روابط مفهومش چیست؟ و تا چه حد است؟ بنده تصور می‌کنم ما نباید از دولت 4 - 5 میلیونی مثل افغانستان تا این اندازه تحمل زور بکنیم بهتر این است که دولت اصلاً این سی و دو سه نفر پیر و پاتالی که در هرات تبعه دارد بخواهد و تبعه افغان هم هر چه هست یا ترک تابعیت بکنند یا اصلاً برگردند بروند و به این ترتیب قطع رابطه بشود اگر یک همسایه‌ای که تا این حد مزاحم است و در سرتاسر مرزهای ما به طوری که کمیسرهای سرحدی ما اطلاع دارند و آقای وزیر جنگ هم تشریف دارند اطلاع دارند که چه دزدی‌‌‌هایی می‌شود از جانب آنها ما باید این زبونی را تا کی تحمل بکنیم آخر دولت مسئولیت دارد آخر این مملکت صاحب ندارد؟ آخر ما باید از افغان‌ها هم زور و تعدی قبول کنیم. در هر حال من اگر ببینم وضعیت همین طور می‌گذرد وزیر امور خارجه را استیضاح خواهم کرد ! آقا این دلیل بی‌لیاقتی متصدیان فعلی این وزارتخانه است. عرض دیگرم مربوط است به یک فوق‌العاده که متأسفانه دیروز منتشر کردند بنده تعجب کردم که چطور حکومت نظامی جلوگیری نکرده که نوشته بودند سپهبد زاهدی را مجروح و مضروب کردند (اکبر - دروغ بود) بلی البته دروغ بود اما چرا باید این طور باشد؟ معنی این کار چیست؟ چرا جلوگیری نکردند؟ برای این که خانواده‌اش و بستگانش به این ترتیب ناراحت می‌شوند! چه کارهای عجیب و غریبی در این مملکت می‌شود! عرض دیگر من مربوط است به وزارت کشاورزی متأسفانه وزارتخانه‌های ما هر چه از عمرشان می‌گذرد اصول اداری را بیشتر زیر پا می‌گذارند چندی قبل مهندس بهنیا را برای مطالعه آبیاری به پاریس فرستادند رفته است پاریس به محض این که رسیده کابینه تغییر کرده آقای وزیر شوهر همشیره‌شان آقای همایون‌فر را که مهندس نفت است فرستادند جای آقا، یک خرج راه دادند رفته و یک خرج راه دادند برگشته او را برمی‌گرداند و قوم خویش‌های خودش را جایش بفرستد نمی‌دانم

+++

آقا این چه وضعی است؟ این طرز کار اداری ما است من تقاضا دارم از آقای رئیس‌الوزرا اعمال وزرایشان را کمی تحت نظر بگیرند:

3- اعلام وصول لایحه تبدیل وضع بانک سپه از مجلس شورای ملی

رئیس- لایحه تبدیل وضع بانک سپه به صورت شرکت سهامی از مجلس شورای ملی رسیده البته به کمیسیون شماره 2 ارجاع می‌شود آقایان هم نظر کمیسیون شماره 4 را اخذ خواهند کرد به این ترتیب جدیدی که اتخاذ شده بسیار صحیح و مناسب است به یک کمیسیون عمده رجوع شود آن کمیسیون گزارش دو سه کمیسیون را یکجا یک گزارش می‌دهد.

4- تصویب لایحه تمدید مدت معافیت مشمولین نظام وظیفه

رئیس- حالا لایحه تمدید مدت معافیت بقیه مشمولین مطرح است یک فوریت آن در جلسه 6 خرداد به تصویب رسیده است گزارش کمیسیون‌های 2 - 4 قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

گزارش از کمیسیون شماره 2 به مجلس سنا

لایحه شماره 7447 - 2/3/1334 دولت مربوط به تمدید مدت معافیت بقیه مشمولین متولد سنوات 1306 تا پایان سال 1311 ارسالی از مجلس شورای ملی در کمیسیون شماره 2 (جنگ) با حضور آقایان وزیر و معاون وزارت جنگ مورد شور و مطالعه قرار گرفت و پس از مذاکرات مفصل و شور کافی لایحه مزبور عیناً مورد تصویب قرار گرفت اینک گزارش آن تقدیم مجلس محترم سنا می‌شود.

مخبر کمیسیون شماره 2- سرلشگر مطبوعی

(گزارش از کمیسیون شماره 4 (دارایی) به مجلس سنا

لایحه شماره 7447 - 2/3/1334 دولت مربوط به تمدید مدت معافیت بقیه مشمولین متولد سنوات 1306 تا پایان 1311 ارسالی از مجلس شورای ملی در کمیسیون شماره 4 (دارایی) با حضور نماینده وزارت دارایی مورد شور و مطالعه قرار گرفت و گزارش شماره 8 مورخ 20 خرداد ماه 1334 کمیسیون شماره (جنگ) مورد تأیید واقع و پس از بحث کافی لایحه مزبور عیناً مورد تصویب قرار گرفت.

اینک گزارش آن تقدیم مجلس محترم سنا می‌شود.

مخبر کمیسیون شماره 4 - محمدعلی مجد

لایحه راجع به تمدید مدت معافیت بقیه مشمولین متولد سنوات 1306 تا پایان 1311

ماده واحده- به طور کلی مشمولین متولد 1306 تا پایان 1311 به استثنای دیپلمه‌‌ها و لیسانسیه‌ها و دکترها که تابع مقررات خاصی هستند که از لایحه معافیت مصوب 20 تیر و مرداد 1332 استفاده نکرده‌اند در هر وضعی که هستند با رعایت ماده 26 اصلاحی قانون نظام وظیفه مصوب 1326 با شرایط ذیل می‌توانند از خدمت زیر پرچم در زمان صلح معاف شوند.

1- جزء فراریان از خدمت زیر پرچم نباشند.

2- جزء کسانی که مشغول خدمت زیر پرچم هستند نباشد.

3- مبلغ یک هزار ریال پرداخت نمایند.

مشمولین نامبرده می‌توانند با پرداخت مبلغ مزبور به حساب وزارت جنگ به بانک ملی و یا شعب آن برگ معافی خود را از مناطق و حوزه‌های نظام وظیفه دریافت دارند مدت استفاده از مقررات این قانون یک سال می‌باشد. وزارت جنگ می‌تواند کلیه وجوهی که از این راه دریافت می‌شود برای بهبود تدارکات کادر ارتش مصرف نماید.

رئیس- شور در کلیات لایحه است آقای جمال امامی بفرمایید.

جمال امامی- بنده برای نطق قبل از دستور تقاضا کرده بودم.

رئیس- آقا آن که وقتش گذشته آقای خواجه نوری جنابعالی بفرمایید

خواجه نوری- بنده هم راجع به نطق قبل از دستور صحبت داشتم

رئیس- آقای سپهبد جهانبانی بفرمایید

سپهبد جهانبانی- بنده راجع به این لایحه عرض مختصری داشتم و آن این است که این لایحه در واقع همان لایحه آقای مصدق است که قرار گذاشته از مشمولین مبلغ هزار ریال دریافت دارند و آنها را معاف بدارند مدت البته کوتاه بود و حالا لازم است که این مدت تا حدودی ادامه پیدا کند تا آنهایی که استفاده نکرده‌اند بتوانند از آن استفاده بکنند در کمیسیون نظامی که تشکیل شد آقایان افسران و اعضاء عقیده‌شان بر این بود که گرفتن چنین پولی در ازاء خدمت مقدسی که همه افراد کشور باید آن را انجام بدهند کار صحیحی نیست خوشبختانه تیمسار وزیر جنگ هم با این نظر موافق بودند و فرمودند که چون این ادامه اجرا است و در واقع تبعیض نباید بشود این کار را تمام می‌کنیم ولی در آینده البته این کار تکرار نخواهد شد. عرض کنم بنده اولین کسی هستم که افتخار داشتم قانون نظام وظیفه را تقدیم کنم در آن موقع اعلیحضرت فقید وزارت جنگ را عهده‌دار بودند و ما هم تحت تأثیر قانون ترکیه در آن موقع به شورای ملی نظام پیشنهاد کردیم که در بعضی مواقع بشود به جای گرفتن سرباز پولی دریافت کرد در ازاء این خدمت، اتفاقاً اعضای شورای عالی موافقت کردند ولی اعلیحضرت فقید خیلی از این پیشنهاد ناراضی شدند و گفتند چگونه شما موافق هستید که به جای انجام یک چنین وظیفه مقدسی دولت پول دریافت بکند و این نظر در همان موقع از بین رفت و دیگر تکرار نشد تا زمان مصدق. بنده خیلی علاقه‌مند بودم که تیمسار وزیر جنگ راجع به این موضوع اظهار نظری بفرمایند که ما مطمئن باشیم در آینده این امر تکرار نخواهد شد.

رئیس- آقای وزیر جنگ

وزیر جنگ (آقای سپهبد هدایت)- همان طور که تیمسار سپهبد جهانبانی فرمودند و بنده هم در مجلس شورای ملی در موقعی که این لایحه مطرح بود عرض کردم مسلماً خدمت وظیفه یک خدمتی است مقدس و آن طوری که از اسمش بر می‌آید وظیفه هر ایرانی است که این خدمت را انجام بدهد و آمادگی خودش را برای دفاع از میهن و استقلال خود عملاً به منصه ظهور برساند و تمام اقداماتی که در ادوار مختلف برای معاف کردن طبقات مختلفی از مشمولین وظیفه شده غلط بوده است ولی متأسفانه در زمان آقای دکتر مصدق چنین قانونی وضع کردند و اجرا کردند و امروز وزارت جنگ در مقابل بقیه همان طبقات که عده‌ای از آنها از این قانون استفاده کردند و عمده‌ای استفاده نکردند کمی دچار اشکال شده است بنابراین پس از مطالعه به نظر رسید که از نظر کمک به بقیه همان طبقات ما این قانون را برای یک سال دیگر تمدید کنیم ولی بنده بایستی عرض کنم که این عمل، عمل صحیحی نبوده و مسئله خدمت سربازی با هزار ریال بلکه با چندین صد برابر این هزار ریال قابل معاوضه نیست و بنده امیدوار هستم که دیگر در مجلسین هیچ لایحه‌ای راجع به معافیت خدمت نظام وظیفه مطرح نشود به خصوص این که ما اطلاع داریم که یک قسمت از سربازهای مشمولین که به خدمت سربازی نمی‌آیند و این تعداد غایبین ما را روز به روز زیادتر می‌کنند، به همین امید است که شاید مدتی بگذرد یک دولتی بیاید و لایحه‌ای بیاورد آنها را معاف کند بنابراین بنده همان طوری که عرض کردم آرزو و امید من این است که دیگر در مجلسین ایران برای معافیت سربازان ایران لایحه قانونی مطرح نشود (نمایندگان - صحیح است) و همان طوری که خود قانون می‌رساند این معافیت از خدمت زیر پرچم است چون خدمت وظیفه شامل سه مرحله است مرحله زیر پرچم مرحله احتیاط - مرحله ذخیره این معافیت را که ما می‌دهیم فقط همان معافیت مرحله زیر پرچم است یعنی امروز اینها را معاف می‌کنیم و بعد می‌بریم به مرحله احتیاط روزی را که انشاءالله از همین امسال مشغول تهیه مقدماتش هستیم دسته‌جات احتیاط را احضار بکنیم انشاءالله اینها احضار می‌کنیم (سرلشگر فیروز - همه‌شان را؟) بله بله همه‌شان را.

رئیس- دیگر در کلیات نظری نیست؟ (نظری نیست) پس برای ورود در شور ماده واحده رأی گرفته می‌شود آقایانی که برای ورود در شور ماده موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد ماده واحده قرائت می‌شود.

(به شرح سابق قرائت شد)

نسبت به ماده واحده نظری نیست آقای آموزگار فرمایشی دارند!

آموزگار- بنده خواستم فقط سؤال کنم این پولی که گرفته می‌شود چون ملت ایران این پول را به دولت می‌دهد یک نوع مالیات اتفاقی و موقتی است مطابق قانون اساسی و اصول کلی و مقررات هر پولی که از مردم گرفته می‌شود وارد خزانه دولت می‌شود که صندوق وزارت جنگ هم خزانه دولت است آیا در قسمت محاسبات و جریان بودجه و جمع و خرج تابع مقررات دیوان محاسبات عمومی هست که به آن رسیدگی بکنند آیا وزارت دارایی نظارت می‌کند یا دربست بدون نظارت در اختیار وزارت جنگ گذاشته می‌شود برای این که بنده مسبوق بشوم که این پول بعد از این که به اختیار وزیر جنگ آمد چگونه مصرف می‌شود و با چه نظارتی به مصرف می‌رسد فقط بنده همین موضوع را خواستم بفرمایند.

سرلشگر فیروز- نماینده وزارت دارایی در وزارت جنگ هست تحت نظر وزیر دارایی است.

رئیس- آقای سپهبد جهانبانی

سپهبد جهانبانی- در زمان مصدق‌السلطنه یک مقدار وجهی از این بابت جمع‌آوری شد که بنده نمی‌دانم آن وجه فعلاً در کجا هست و به چه مصرف رسیده است حالا که این سؤال را آقای آموزگار فرمودند بنده این موضوع به خاطرم آمد و از تیمسار وزیر جنگ استدعا می‌کنم که در این موضوع هم جواب مرحمت بفرمایند که این وجه چه مقدار بوده تقریباً و در کجا هست و به چه مصرف رسیده؟

رئیس- آقای وزیر جنگ بفرمایید

وزیر جنگ- وجوهی که در زمان آقای دکتر مصدق از این بابت گرفته شده است رفته است به حساب عمومی وزارت دارایی بنابراین بنده نمی‌دانم که مبلغش چقدر بوده و مسلماً جزو بودجه کل کشور مصرف شده ولی در اینجا بنده استدعا کردم که وزارت جنگ بتواند. اینجا

+++

کلمه «می‌تواند» دارد که وزارت جنگ بتواند از این وجوه برای بهبود اداره تدارکات ارتش مصرف نماید. بنده بایستی اینجا حضورتان یادآوری کنم که رئیس دارایی ارتش از وزارت دارایی است. و در تمام ادارات و در تمام واحدهای ارتش نمایندگان وزارت دارایی و نظار مالی وجود دارند. در اداره تدارکات ارتش در اساسنامه‌ای که نوشته شده در هیئت مدیره و هیئت نظارت نماینده وزارت دارایی وجود دارد پس بنابراین تمام وجوهی که به هر عنوان و به هر طریق وزارت جنگ وصول بکند و خرج بکند این تحت کنترل و نظارت وزارت دارایی هست. (صحیح است)

رئیس- آقای خواجه نوری.

خواجه نوری- بنده هم مثل سایر همکاران محترم در فوائد و قدس نظام وظیفه تردیدی ندارم ولی تردیدی هم ندارم که نظام وظیفه به وجهی که تاکنون عمل شده بزرگترین ضررهای مادی و معنوی را به این مملکت زده است. اگر جایش بود دلایل زیادی عرض می‌کردم خدمتتان و خود جناب آقای وزیر جنگ، سپهبد بهتر از بنده می‌دانند. (وزیر جنگ - بنده تکذیب می‌کنم) اگر تکذیب می‌کنید بنده مطالب را عرض بکنم. بهتر است که تکذیب نفرمایید برای این که نتیجه خوبی برای مملکت ندارد چون جنابعالی و بنده هر دو برای مملکت کار می‌کنیم صلاح نیست که از این بابت چنین گفته شود که چه معایبی دارد (وزیر جنگ - بفرمایید بنده هم جواب عرض می‌کنم) مطلبی که حالا می‌خواهم عرض کنم این است. راجع به معافیتی که در این لایحه پیش‌بینی شده بنده موافق هستم به همین دلایلی که فرمودند خوب است ولی هیچ دلیل کافی برای گرفتن این صد تومان نمی‌بینم خود تیمسار فرمودند که خدمت مقدس نظام وظیفه را با میلیون‌ها هم نمی‌شود خرید از جهت احساساتی بنده قبول دارم. قطعاً آقایان تصدیق دارند که اکثریت خیلی زیادی که بایستی خدمت نظام وظیفه را انجام دهند از طبقه کشاورز و بی‌چیز هستند و صد تومان برای آنها خیلی پول است چه چیزی برایشان ایجاب می‌کند که حتماً این صد تومان را بگیرند آیا به عنوان جریمه است یا برای خریدن این کار است به اعتقاد بنده حتماً لزومی ندارد و دلیل دیگر ندارد پس اگر دلیلی ندارد این حتماً تحمیلی است به طبقات ستم‌دیده و بیچاره پس به عقیده بنده بهتر است از این صرف‌نظر بفرمایید.

رئیس- آقای وزیر جنگ

وزیر جنگ- بنده فقط در مورد قسمت اول وظیفه‌ام هست که اینجا به عرض برسانم که به نظر بنده یکی از خدماتی که [ناخوانا] مملکت شده است که هیچ کس نمی‌تواند منکر محاسن و منافع آن بشود خدمت وظیفه است (صحیح است) (خواجه نوری - صحیح نیست) حالا اگر اجازه بفرمایید این مطلب را همین جا قطع بکنیم و به نظر بنده در تمام ادارات. در تمام مزارع. در تمام کارخانه‌جات آن مردی که خدمت وظیفه کرده از آن مردم که خدمت وظیفه نکرده مجزی است، پیدا است که این یک نظم و ترتیبی در کارش پیدا شده است ولی راجع به این که این مبلغ را ممکن بود معاف کنیم به نظر بنده این تبعیض می‌شد چون بقیه افراد این طبقه این پول را داده‌اند بنابراین صحیح نبود که ما تبعیض بکنیم و بگوییم همان قانون را که می‌خواهیم اجرا بکنیم آنها را معاف کنیم. علتش هم این بوده است که از این تبعیض اجتناب بکنیم.

(نمایندگان - کافی است)

رئیس- ظاهراً دیگر نظری نیست رأی گرفته می‌شود به ماده واحده یعنی به خود ماده آقایانی که موافقند قیام فرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شده حالا مجدداً می‌شود در کلیات بحث کرد اگر نظری هست می‌فرمایند (گفته شد نظری نیست) پس رأی به کلیه لایحه گرفته می‌شود به طور کلی آقایانی که با این لایحه موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. آقای وزیر جنگ بفرمایید.

5- تقدیم دو فقره لایحه راجع به حکومت نظامی شیراز و مبارزه با قاچاق در مرز به وسیله آقای وزیر جنگ

وزیر جنگ- بنده از موقع استفاده می‌کنم و با کسب اجازه از محضر مبارک دو لایحه تقدیم می‌کنم یکی راجع به حکومت نظامی در شهرستان شیراز و یکی لایحه مبارزه با قاچاق در مرز (جمال امامی - آن وقت مبارزه با فساد نشود در مرز)

6- تقدیم لایحه انتقال قریه سرخه حصار به بیمه کارگران به وسیله آقای معاون وزارت دارایی

رئیس- آقای انواری

معاون وزارت دارایی (آقای انوری)- برای محل آسایشگاه مسلولین بیمه‌های اجتماعی کارگران جایی لازم است که دور از شهر باشد و آب و هوایش هم مناسب باشد بعد از مطالعات لازمه قریه سرخ حصار را برای این کار مناسب دیدیم چون دادن این محل به این سازمان محتاج به مجوز قانونی بود لایحه قانونیش تهیه شده که تقدیم می‌شود.

7- تصویب لایحه طرز تسویه مالیات‌های معوقه

رئیس- این لایحه که حالا تصویب شد موضوع جلسه فوق‌العاده ما بود ولی عموماً آقایان این طور صلاح دانستند که وقتی جلسه منعقد می‌شود لوایح دیگری که در دسترس کمیسیون‌ها گذاشته می‌شود مطرح گردد لذا دو لایحه دیگر هم در دستور گذاشته شده و حالا لوایح مربوط به تسویه حساب مالیات‌های معوقه مطرح است گزارش کمیسیون‌های مشترک مجلسین قرائت می‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

گزارش از کمیسیون شماره 3 به مجلس سنا

لایحه شماره 25871 موضوع تسویه حساب مالیات‌های معوقه که به موجب تبصره قانون الغاء لوایح آقای دکتر مصدق ناشیه از اختیارات توسط وزارت دارایی تقدیم مجلس شورای ملی شده با حضور جناب آقای دکتر امینی وزیر و آقای فرزد مدیر کل وزارت دارایی در کمیسیون مشترک مجلسین مطرح و با توجه به این که مدت اجرا آن منقضی و در تاریخ حاضر از لحاظ موضوع منتفی است طبق تصمیم کمیسیون مفاد مقررات آن در گذشته به موقع اجرا گذاشته شده تأیید و تنفیذ گردید.

اینک گزارش آن برای شور اول تقدیم مجلس محترم سنا می‌شود.

مخبر کمیسیون شماره 3 مهندس شریف امامی

قسمت اول قوانین

لایحه راجع به تسویه حساب مالیات‌های معوقه 30/5/1331

برای تسویه حساب مالیات‌های معوقه مواد ذیل را مقرر می‌دارد:

1- از تاریخ تصویب این لایحه به وزارت دارایی اجازه داده می‌شود برای تسویه حساب مالیات‌های معوقه از سال‌های قبل تا آخر سال 1330 اعم از این که قطعی شده و لاوصول مانده (ولو این که برای وصول به مرحله اجرایی رسیده باشد) یا این که قطعی نشده و در هر مرحله‌ای باشد کمیسیونی به عنوان کمیسیون حل اختلاف مالیاتی در وزارت دارایی تشکیل و بدهی مالیات مؤدیان را با رسیدگی به پرونده مالیاتی و اطلاع از سوابق امر و رعایت حفظ حقوق حقه دولت با در نظر گرفتن اوضاع و احوال مؤدی از طریق کدخدامنشی حل و فصل نماید و برای وصول به اداره مربوطه ابلاغ نماید رأی کمیسیون مزبور قطعی و غیرقابل واخواهی و تجدید نظر خواهد بود.

تبصره 1- رعایت قوانین مربوطه و آیین‌نامه‌های وابسته به آن برای کمیسیون مزبور الزامی نیست.

تبصره 2- کمیسیون تهران مرکب از سه نفر عضو اصلی دو نفر علی‌البدل تشکیل می‌شود از دو نفر مأمور عالی رتبه وزارت دارایی برای عضویت اصلی و یک عضو علی‌البدل و یک نفر مأمور وزارت دادگستری برای عضویت اصلی و یک عضو علی‌البدل به انتخاب وزرا دارایی و دادگستری و آرا و تصمیمات متخذه به اتفاق یا به اکثریت آرا نافذ و قطعی است.

جمال امامی- لایحه‌اش دست ما نیست.

رئیس- آقای مؤید ثابتی تقاضای فوریت این لایحه را کرده‌اند آقایانی که با فوریت این لایحه موافقند قیام فرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد.

جمال امامی- بفرمایید یکی از این لوایح را برای ما بیاورند

رئیس- پس یک شوری می‌شود. خوب لایحه که در خدمت همه آقایان جلو نظرشان هست.

جمال امامی- بنده از آقایان پرسیدم یکی‌شان هم ندارند چون فکر می‌کردیم مطرح نخواهد شد

رئیس- خوب آقایان همه به نظرشان رسید شور در کلیات لایحه است یعنی بتدالایحه راجع به تسویه حساب مالیات‌های معوقه است شور در کلیاتش است اگر نظری هست خواهند فرمود. آقای آموزگار بفرمایید.

آموزگار- از مقدمه این لایحه که نوشته شده است این طور مستفاد می‌شود که عمل انجام یافته و موضوعش منتفی شده می‌‌خواهد مجلس تصویب کند، این صحیح است البته اگر در زمان دکتر مصدق یک لوایحی موقت اجرا شده است و دولت نتوانسته است برگرداند و یا صلاح ندانسته‌اند تصویب مجلسین بشود عبارتی که نوشته شده در مقدمه نوشته «مدت اجرای آن منقضی و در تاریخ حاضر از لحاظ موضوع منتفی است طبق تصمیم کمیسیون مفاد مقررات آن که در گذشته به موقع اجرا گذاشته شده تأیید و تنفیذ گردید» وقتی که یک لایحه موقتی اجرا شده و عملی باشد و تنفیذ بخواهند بکنند یک ماده واحده کافی است که بگوید لایحه فلان که اجرا شده است با ضمائم و ملحقات تنفیذ می‌شود یعنی دیگر اشکالی ندارد پول‌هایی که تسویه کرده‌اند، کمیسیون‌هایی که حق‌العمل گرفته‌اند، کارهایی که شده است تنفیذ می‌شود، اما امروز این لایحه‌ای که آورده‌اند با مواد و شرایط کمیسیون، اصلاحیه نمره 1 و اصلاحیه نمره 2 به عقیده بنده این تفسیر را ما نمی‌توانیم تصویب بکنیم ما فقط عملی که در زمان آقای دکتر مصدق شده است چون دولت می‌گوید ناچاریم آن عمل را تأیید و تنفیذ بکنیم اگر مقصود این است که آن عمل تأیید و تنفیذ بشود با قطع نظر از این مواد تأیید می‌کنیم چون ممکن است این مواد سابقه شود بعدها و به آن استناد بکنند بگویند به موجب این قانون ما می‌توانیم

+++

استفاده بکنیم. سابقه دارد مجلسین تصویب کرده‌اند پس به عقیده بنده چون تصریح شده که موضوعش منتفی است و فقط برای تأیید و تنفیذ عمل گذشته است صلاح در این است که مفاد لایحه‌ای که اجرا شده است فقط تصویب بکنیم نه این مواد و لوایح اصلاحی به این صورتی که نوشته شده است (صحیح است)

رئیس- آقای مهندس شریف امامی

مخبر کمیسیون- گرچه در قسمت اخیر بیاناتشان جناب آقای آموزگار آنچه را که بنده می‌خواستم عرض کنم فرمودند نظر اصلی این است که موضوعی در گذشته انجام گرفته است و فعلاً دیگر برای آینده عملی نمی‌شود بایستی که از لحاظ قانونی بودن این تسویه حساب‌ها اینجا تأیید شود این گزارش به عرض مجلس سنا می‌رسد و در واقع عمل انجام شده و عمل گذشته را ما تأیید می‌کنیم (آموزگار - و از این به بعد هم کمیسیون‌ها تشکیل نمی‌شود) خیر نمی‌شود همچو چیزی نیست یک کاری است شده و تمام شده ولی اگر اینجا تأیید و تنفیذ نشود یک اشکالات بسیار زیادی برای مؤدیان و وزارت دارایی فراهم خواهد شد این است که ما عمل گذشته را در کمیسیون تأیید کردیم و حالا اگر از طرف آقایان هم تأیید بشود صورت قانونی پیدا خواهد کرد.

رئیس- ظاهراً دیگر نظری نیست در کلیات اگر نظری نیست رأی می‌گیریم به ورود در شور مواد آقایانی که با ورود در شور مواد موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. ماده اول قرائت می‌شود.

(به شرح سابق خوانده شد)

مجد- در ذیل این دو تا تبصره است که این تبصره دو است.

مخبر- عرض کنم ملاحظه بفرمایید شماره‌های 2 و 3 و 4 و بقیه همه جزء تبصره 2 است همه جزء تبصره 2 گذاشته می‌شود.

رئیس- آخر در هر لایحه یک ماده‌ای هست که مثلاً وزارت دارایی مأمور اجرای این قانون است، آن هم جزء تبصره است؟ این معنی نمی‌دهد این را اگر بخواهید خیلی سریع باشد اینجا بنویسید لایحه مشتمل می‌شود بر هفت ماده که ماده اولش دو تا تبصره دارد آقای آموزگار نظری دارید بفرمایید.

آموزگار- بنده توضیحی که آقای مخبر دادند از نظر این که خودم هم اشاره کرده بودند کافی می‌دانم برای این که شامل آینده نشود و صرف تنفیذ عمل گذشته باشد ولی متأسفانه با این که ایشان مرد بسیار شریفی است و مرد با ذوقی هستند اختلاف سلیقه بنده با ایشان یا کسی که این را تنظیم کرده است معلوم می‌شود عرض کنم که یک چیز گذشته باید با یک ماده واحده بگویند آن لایحه موقتی در مجلس تنفیذ می‌شود ولی ماده به ماده بخوانند و بنویسند وزارت دارایی مأمور اجرای آن است چنان که یک مسابقه‌ای هم بود بنده اعتراض کردم این سبک قانونگذاری نیست همین ‌طور که جناب آقای رئیس هم نسبت به فرمول تبصره‌هایش الان ایراد فرمودند، ماده ماده خواندن و رأی گرفتن چیزی را که امروز هیچ قوتی ندارد و نخواهد داشت اصولاً از نظر قانونگذاری صحیح نیست فقط می‌‌خواهد دولت اجازه‌ای بگیرد که این تسویه حساب‌های مالیاتی که من با مردم کرده‌ام چون می‌‌خواهد در بودجه سال فلان حساب را تسویه کند اجازه می‌‌خواهد از مجلسین که تنفیذ کنند این عمل وزارت دارایی را ولی قانون آوردن، ماده به ماده رأی گرفتن به تبصره رأی گرفتن چهار تا اصلاح در تاریخ‌های مؤخر باز رأی گرفتن بعد هم نوشتن که وزارت دارایی مأمور اجرای آن است،به عقیده بنده این سبک قانونگذاری نیست و این سابقه را آقایان نگذارند فقط مقصود دولت از آوردن لایحه دکتر مصدق این بوده است که چون یک عملی شده و حساب‌های مالیاتی تسویه شده است مجلسین اجازه بدهند که این تأیید بشود و این فقط با یک ماده کافی بود این ماده بندی به عقیده بنده با این تبصره‌ها با لوایح اصلاحی مخالف اصول قانونگذاری است برای آینده هم خوب نیست ولو معاون وزارت دارایی تشریف بیاورند اینجا و صریحاً بگویند که خیر شامل آینده هم نیست اما موادی که امروز قابل اجرا نیست چه چیز را رأی بگیریم فقط رأی می‌گیریم به عقیده بنده که مجلسین اگر صلاح می‌دانند تنفیذ بکنند عمل مالیاتی مردم را تا سال 1331 ولاغیر.

رئیس- آقای مهندس شریف امامی فقط تبصره‌های1 و 2 درست است بعد از آن ماده است آن کلمه‌ای که از مجلس شورای ملی رسیده اینجا درست بوده در چاپ اشتباه شده

مخبر کمیسیون- عرض کنم یک قدری در طبع اشتباه شده و به ترتیبی که جناب آقای رئیس فرمودند، دیگر آن ابهام از بین می‌رود ولی توضیحی که لازم بود به استحضار جناب آقای آموزگار برسانم این است که اگر در متن قانون ملاحظه بفرمایید ماده 8 آن تصریح دارد که این قانون را از اول شهریور 30 تا بیستم بهمن ماه به جاری که همان 1331 باشد به موقع اجرا گذاشته شده آن وقت دیگر تمام می‌شود (آموزگار - به شورش ایراد دارم) این قانون در آن روز وضع شده است اجرا شده است اگر این مواد را نخوانیم و جزء به جزء تصویب نفرمایید چطوری می‌توانید یک قانون چند ماده‌ای ایجاد را دربست همین جور تأیید بکنید؟ بالاخره باید اینجا قوانین تصویب بشود روی یکی یکی مواد بحث بشود ولو این که عمل مربوط به گذشته باشد شاید روی یک ماده مجلس نظر داشته باشد و از آن ترتیبی که عمل شده برگشت بکند و به صورت دیگری عمل بکنند و این است که لازم بود اصل قانون اینجا ماده به ماده خوانده بشود تا این که از مفاد کلیه مواد آقایان مستحضر بشوند و آنچه را که تأیید می‌فرمایید با نظر روشن و با اطلاع از کلیه جزئیات قانون آن را تأیید بفرمایید، این که می‌بینید به این صورت تهیه شده است از این نقطه‌نظر بوده است والا همان طور که فرمودند عملی است گذشته و تمام شده و باید به طور کلی تأیید بشود.

رئیس- باید به ماده اول رأی بگیریم و ولی عده کافی نیست و البته آقایان توجه خواهند فرمود که هر کس در موقع رأی گرفتن غایب است جریمه تعلق می‌گیرد (وارسته - در این اتاق هستند) ما کاری نداریم که در آن اتاق هستند یا پایین هستند آقایان باید بدانند که الان رأی گرفته می‌شود دیگر کاری نداریم، می‌آیند بیایند، نمی‌آیند نیایند پس آقایانی که در موقع رأی گرفتن حاضر نیستند در جلسه مطابق آیین‌نامه جریمه می‌شوند. ماده دوم را بخوانید.

ماده دوم. در مرکز استان‌ها و شهرستان‌‌ها نیز کمیسیون‌هایی مرکب از دو نفر کارمند واجد صلاحیت دارایی و یک نفر از دادگستری با پیشنهاد پیشکار دارایی و وزیر دادگستری به عمل می‌آید

رئیس- نظری در ماده دوم هست یا نیست؟ حالا ظاهراً عده کافی است آقایانی که با ماده دوم موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. حالا چون عده کافی شد به ماده اول هم رأی می‌گیریم با دو تبصره آقایانی که موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. ماده سوم قرائت می‌شود.

(به شرح ذیل قرائت شد)

ماده سوم- پرونده‌های معوقه در بخش‌ها باید به مرکز شهرستان‌‌ها احاله و مورد رسیدگی کمیسیون قرار گیرد.

رئیس- حالا رأی گرفته می‌شود به ماده سوم که شروع می‌شود با لفظ «پرونده‌ها معوقه» آقایانی که موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. ماده چهارم قرائت می‌شود. (به شرح زیر قرائت شد)

ماده چهارم- کمیسیون‌ها می‌توانند در صورت تسلیم مؤدی پرداخت مالیات تعیین شده از طرف کمیسیون از تمام یا قسمتی از جرائم و زیان دیرکرد صرف‌نظر نمایند.

رئیس- نظری نیست به ماده چهار؟ (اظهاری نشد) آقایانی که با ماده چهارم موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. ماده 5 قرائت می‌شود.

(به شرح ذیل خوانده شد)

ماده 5- هرگاه پس از صدور رأی کمیسیون‌ها و ابلاغ آن مؤدی حاضر به پرداخت نگردید کمیسیون بتواند در صورتی که اموال برای مؤدی سراغ داشته باشد دستور بازداشت اموال او را بدهد و چنانچه دسترسی به اموال او نباشد دستور بازداشت خود مؤدی را صادر نماید.

رئیس- نسبت به ماده 5 نظری نیست (اظهاری نشد) پس آقایانی که با ماده 5 موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد ماده 6 قرائت می‌شود.

ماده 6- صدی یا وصولی برای حق‌الزحمه اعضای کمیسیون‌ها و اعضاء علی‌البدل و کسانی که در پیشرفت امر تشریک مساعی نموده‌اند اختصاص داده می‌شود نصف این مبلغ هر ماه بین اعضای کمیسیون‌های محل بالسویه تقسیم می‌گردد و نصف دیگر بر طبق پیشنهاد کمیسیون و تصویب وزارت دارایی به کسانی که در پیشرفت امر تشریک مساعی نموده‌اند پرداخته خواهد شد.

رئیس- که ظاهراً نظری نیست. آقایانی که با ماده 6 موافقند قیام فرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد ماده 7 قرائت می‌شود. (به شرح زیر قرائت شد)

ماده 7- کمیسیون‌ها در مرکز و شهرستان‌‌ها موظف هستند پس از پرداخت مالیات تعیین شده از طرف مؤدی فوراً تقاضانامه به مؤدی تسلیم و به موضوع خاتمه دهند.

رئیس- ظاهراً نظری نیست. آقایانی که ماده 7 موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. ماده 8 قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد)

ماده 8- این قانون از اول شهریور 1331 تا بیستم بهمن ماه جاری باید به موقع اجرا گذاشته شود و وزارت دارایی مسئول اجرای آن می‌باشد.

رئیس- آقای مهندس شریف امامی

مخبر- این عبارت را اگر این ‌طور بنویسند بنده فکر می‌کنم که رفع هر گونه ابهامی شود.

«این قانون از اول شهریور تا بیستم بهمن 1331 به موقع اجرا گذاشته شود»

رئیس- پس با این اصلاح آقایانی که با ماده 8 موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد و حالا این لایحه چهار تا ضمیمه هم دارد که قرائت می‌شود و یکی یکی رأی گرفته می‌شود حالا ضمیمه اول آن قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

ضمیمه لایحه قانونی شمار 25871

لایحه متمم لایحه قانونی مصوب سی‌ام مرداد ماه 1331 راجع به حساب‌های معوقه مالیات‌ها.

ماده 1- لایحه راجع به تسویه حساب معوقه مؤدیان مالیاتی به شرح زیر اصلاح می‌شود:

برای تسویه حساب‌های معوقه مؤدیان مالیاتی در تهران 3 کمیسیون حل اختلاف تشکیل می‌شود که به شرح تبصره ماده اول لایحه مذکور هر کمیسیون پنج نفر عضو خواهد داشت سه نفر عضو اصلی و دو نفر عضو علی‌البدل ضمناً وزارت دارایی می‌تواند لدی‌الاقضا برای پیشرفت کار در مرکز و شهرستان‌‌ها به تعداد کمیسیون‌ها اضافه نماید.

رئیس- این که در واقع متمم آن مثل

+++

لایحه است. آقای مؤید ثابتی بفرمایید.

مؤید ثابتی- عرض کنم که قانون را که این‌ طور تصویب نمی‌کنند. شما یک قانونی را تصویب می‌کنید بعد مواد الحاقی را تصویب می‌کنید بعد مردم دچار اشکال می‌شوند این را شما اگر اصلاحی شده ممکن است که جزء مواد بیاورید و آن مواد اصلاح شده را رأی بگیرید اگر مواد الحاقی است در ذیل مواد اصلاحی باید علاوه شود نه این که یک لایحه‌ای تصویب بشود بعد مواد الحاقی اصلاح بشود مردم به زحمت می‌افتند.

رئیس- آقای مهندس شریف امامی

مخبر کمیسیون- این لوایحی که ملاحظه می‌فرمایید در آن واحد در کمیسیون مطرح نشده است تا که این کار بشود قسمت اول قانون در یک جلسه تصویب و تمام شد و بعد از آن ملحقات هم جداگانه تصویب شد،این بود که بعداٌ نتوانستیم تلفیق بکنیم والا مخبر قاعدتاً مجاز می‌شود که دست در خود قانون ببرد و حالا هم بنده بی‌مورد نمی‌بینم از این که اینها ماده به ماده همان طور که تنظیم شده است تصویب بشود و چون همه مربوط به گذشته است مانعی ندارد

رئیس- آقای مؤید ثابتی

مؤید ثابتی- مردم مواد عادی ساده را به زحمت می‌توانند بفهمند و برایشان هزار نوع اسباب زحمت می‌شوند اگر به موقع خودش بیاورند یک پیشنهادهایی را به کمیسیون اصلاً قابل قبول نیست آن پیشنهادها را باید به موقع خودش می‌آوردند و در قانون ذکر می‌شد با این شکل تا حالا سابقه ندارد اگر این کار را بخواهیم بعد از این سابقه بدهیم هر کدام یک ضمائمی هم علیحده خواهد داشت.

رئیس- آقای مهندس شریف امامی

مخبر کمیسیون- فرمایش جناب آقای مؤید ثابتی اگر قانونی برای آینده باشد کاملاً صحیح است ولی این یک موادی است که مربوط به اعمال گذشته است و فقط باید تأیید بشود تا تسویه حساب‌هایی که شده صورت قانونی داشته باشد و آنها را دیگر برگشت ندهند این فقط به منظور آن است که وزارت دارایی دومرتبه دبه در نیاورد و از نوع بخواهند که رسیدگی کنند و تسویه‌ حساب بدهد این از این نظر است والا برای آتیه نیست که این اشکالات که می‌فرمایید مورد پیدا کند.

رئیس- آقای دکتر ملک‌زاده

دکتر ملک‌زاده- من می‌خواستم تذکر بدهم قانون قانون است خواه راجع به گذشته باشد و خواه راجع به آتیه این که چون راجع به گذشته است همین‌ طور بلبشو باشد صحیح نیست به عقیده بنده بسیار بد تنظیم شده و تقاضا دارم برود به کمیسیون تنظیم بکنند بیاورند به صورت یک قانون تصویب بشود.

رئیس- آقای معاون وزارت دارایی

معاون وزارت دارایی (آقای انواری)- این لایحه که دارای چند قسمت است به نظر بنده به موقع داده شده و درست هم هست هر یک از اینها یک لایحه مفصلی است و در تاریخ معین لایحه اولی تاریخش خیلی جلو است این ضمیمه لایحه قانونی که تصویب شده است تاریخش بعد از لایحه اولی است.

در آن زمان که تصویب شده است یک لایحه مستقلی بود حالا همین لایحه مستقلی که فرض می‌کنید مدتش گذشته و مفاد آن به موقع اجرا گذاشته شده برای تأیید مصوبات مجلس است و این در جای خودش یک لایحه مخصوصی است و این فرق نمی‌کند مثل لایحه اولی است در یک تاریخی گذاشته شده است که این را زیر آن علاوه می‌کنم چون تاریخ‌های آنها با هم اختلاف دارد و تنها تأیید لایحه قانونی زمان آقای دکتر مصدق است

رئیس- آقای نیک‌‌پور

نیک پور- عرض کنم برای استحضار خاطر جناب آقای دکتر ملک‌زاده بنده چون خدمت این کمیسیون مشترک دارایی را عهده‌دار بودم نسبت به لوایح دکتر مصدق و طرز عمل آن توضیحی عرض می‌کنم که خاطرشان استحضار حاصل کند لوایح دکتر مصدق بر طبق قانون مصوبه مجلسین در مدت محدودی بایستی از طرف دولت وقت به مجلس داده شود و بعد در مدت محدودی بایستی در کمیسیون‌های مشترک یا این لوایح رد شود یا قبول بشود، یا اصلاح شود لوایح دکتر مصدق نسبت به موضوع تسویه محاسبات معوقه ادارات دارایی طریق مختلف و شقوق مختلف داشته است نسبت به املاک مزروعی مستغلات نسبت به جریمه دیرکرد نسبت به خسارت تأخیر تأدیه نسبت به طرز رسیدگی و ارفاق‌‌هایی که شده و کمیسیون‌هایی که به عنوان موافق با اختیار تام انتخاب شدند هر کدام بر طبق لایحه اختیارات یک لایحه خاصی دارد بنابراین تمام این لوایحی که ملاحظه می‌فرمایید امور گذشته و تسویه شده است مفاصای مالی شده است حل و فصل شده در کمیسیون مشترک حالا ما تمام اینها را ملغی کنیم بگوییم اصلاً برگردد به روز اول این نمی‌شود کمیسیون این‌ طور تصمیم گرفت و ما باید قبول کنیم یعنی آنچه که عمل شده است تأیید بکنم تمام این لوایحی را که ملاحظه می‌فرمایید یا به صورت لوایح اصلی یا به صورت متمم تمام عناوینی است که در لوایح ایشان وجود داشته است، بنابراین آنچه را آقایان تصویب می‌فرمایند تأیید نظریات کمیسیون مشترک مجلسین است که به همان صورتی که از طرف دولت وقت داده شده و به کمیسیون‌های مربوطه ارجاع شد، یا تأیید شده یا رد شده است که ردش به همان صورتی که آمده گزارش عرض شده است، بنابراین گمان نمی‌کنم اشکالی در تصویبش باشد.

رئیس- آقای مؤید ثابتی پیشنهادی کرده‌اند که قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

ریاست محترم مجلس سنا

پیشنهاد می‌کنم که لایحه تسویه حساب‌های مالیات‌های معوقه به کمیسیون ارجاع شود تا تصحیح و تنظیم شده و به صورت صحیح درآید.

مؤید ثابتی

رئیس- آقای مؤید ثابتی بفرمایید

مؤید ثابتی- بنده در اصل موضوع حرفی ندارم یعنی نسبت به اصل مواد و ملحقات آن ولی خواستم عرض کنم که این طرز تنظیم یک لایحه قانونی نیست و برخلاف هر اصلی است تا حال هم سابقه نداشته است و برخلاف هر اصلی است که در مجالس همچو شکلی لایحه تصویب بشود بنده معتقدم که این باید برود در کمیسیون و تنظیم و درست بشود و بعداً بیاید و نیاید این طور تصویب و عمل شود که بعد به ما ایراد بگیرند.

رئیس- آقای مهندس شریف امامی

مخبر- بنده واقعاً از جناب آقای مؤید ثابتی تعجب می‌کنم که خودشان عضو کمیسیون شماره 3 بودند در آنجا حضور داشتند این لوایح یکی، یکی، آنجا مطرح شده و خودشان هم به تمام آنها رأی داده‌اند حالا با وضعی که کمیسیون‌های مشترک دارند و با گرفتاری‌‌هایی که آقایان دارند صبح و بعد از ظهر با تمام اینها ما بیاییم بنشینیم از نو لایحه‌ای را که تصویب و اجرا شده در گذشته، به طور مرتب تنظیم کنیم و ایشان پیشنهاد می‌کنند که مجدداً این لوایح با تمام این گرفتاری‌‌ها به کمیسیون برگردد.

آن هم کاری که انجام شده و گذشته است و البته اگر یک قانونی بود که عملش در آینده بوده و می‌بایست برای تنظیم بهتری به کمیسیون رود قبول می‌کردم که این کار بشود و جزء به جزء مورد رسیدگی قرار بگیرد و در کمیسیون مشترک دانه دانه حلاجی و تصویب بشود. اما حالا این چه کار عبثی است که ما اینها را ببریم به کمیسیون مشترک و همه اینها را ملغی بکنیم، حالا با تمام اینها فرض کنیم که آن را به صورت ماده واحده هم در آوردیم، این چه تأثیری خواهد داشت، اساساً چه نتیجه‌ای از آن حاصل خواهد شد؟

رئیس- آقای فرخ

فرخ- بنده معتقدم که چون این قضیه مال گذشته است و مدتی هم از وقتش گذشته شده آقای مؤید بهتر است پیشنهادشان را پس بگیرند. برای این که مدت کمیسیون‌های مشترک گذشته و موقع تعطیل مجلس هم هست و با این گرفتاری‌هایی هم که داریم بهتر است موافقت بفرمایند پیشنهاد ایشان مسترد شود و امروز قضیه تمام شود.

رئیس- آقای مؤید ثابتی

مؤید ثابتی- البته اگر نظر آقایان این طور است اشکالی ندارد بنده عرضی ندارم ولی این که فرمودند بنده به این لوایح رأی داده‌‌ام، باید عرض کنم که بنده در کمیسیون مشترک دارایی نبوده‌ام بلکه در کمیسیون کشاورزی بودم، والا اگر بودم هرگز به آن رأی نمی‌دادم چون این اعتراض بنده وارد است و معقول نبود به یک همچو لایحه‌ای رأی بدهم.

رئیس- حالا رأی می‌گیریم به ضمیمه لایحه قانونی همان طوری که قرائت شد، آقایانی که با این ضمیمه اول موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد ضمیمه دوم قرائت می‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

ضمیمه لایحه قانونی شماره 25871 لایحه راجع به ادامه عمل کمیسیون‌های حل اختلاف مالیاتی

ماده واحده- به وزارت دارایی اجازه داده می‌شود که لایحه مصوب 30/5/31 راجع به تسویه مالیات‌های معوقه را که مدت آن تا بیستم بهمن ماه 31 محدود شده تا بیستم اردیبهشت 1332 اجرا نماید.

رئیس- آقایان نسبت به این ماده نظری ندارند (دشتی- نظری نیست این مثل نماز قضا می‌ماند) آقایانی که به این ضمیمه موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. حالا ضمیمه سوم قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

ضمیمه لایحه 25871

لایحه راجع به ادامه عمل کمیسیون‌های حل اختلاف مالیاتی

ماده واحده- به وزارت دارایی اجازه داده می‌شود لایحه قانونی مصوب 30/5/31 راجع به تسویه مالیات‌های معوقه را که مدت آن به موجب لایحه مصوب 20 دی ماه 1331 تا بیستم اردیبهشت ماه 1332 تمدید شده بود تا 20 مرداد 1332 اجرا نماید.

رئیس- نسبت به این ضمیمه نظری نیست؟ آقایانی که موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد حالا ضمیمه چهارم قرائت می‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

ضمیمه لایحه قانونی شماره 25871 لایحه راجع به ادامه عمل کمیسیون‌های حل اختلاف مالیاتی

ماده واحده - به وزارت دارایی اجازه داده می‌شود لایحه مصوب 3/5/31 راجع به تسویه مالیات‌های معوقه را که مدت آن به موجب لایحه مصوب 7 اردیبهشت ماه 1332 تا بیستم مرداد ماه 1332 تمدید شده بود تا بیستم آبان ماه 1332 اجرا نماید.

رئیس- نسبت به این ضمیمه هم گویا نظری نیست آقایان موافق قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد، حالا اگر در کلیات نظری هست خواهند فرمود، چون نظری نیست به اصل لایحه و ضمائم یک جا دوباره رأی می‌گیریم، آقایانی که موافقند قیام

+++

بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد

8- تصویب لایحه چک‌های تضمین شده

رئیس- حالا لایحه چک‌های تضمین شده که گزارش آن از کمیسیون‌های مشترک مجلسین رسیده قرائت می‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

گزارش از کمیسیون شماره 5 به مجلس سنا

لایحه شماره 25891 - 10/ 9/ 33 موضوع چک‌های تضمین شده که به موجب تبصره قانون الغاء لوایح آقای دکتر مصدق از طرف دولت تقدیم مجلس سنا شده بود با حضور آقایان کاشانی کفیل وزارت اقتصاد ملی - مبشر معاون وزارت دارایی - ناصر مدیر کل بانک ملی ایران در جلسه مشترک عصر روز یکشنبه 14/3/334 کمیسیون اقتصاد مجلسین مطرح و پس از مذاکرات مفصل و اصلاح لازم لایحه به شرح زیر به تصویب رسید. اینک گزارش آن برای شور اول تقدیم مجلس محترم سنا می‌شود

مخبر کمیسیون شماره 5 - مهندس شریف امامی

لایحه چک‌های تضمین شده

ماده 1- به بانک ملی ایران اجازه داده می‌شود به تقاضای مشتریان چک‌هایی به نام چک‌های تضمین شده که پرداخت وجه آنها از طرف بانک تعهد شده باشد در دسترس صاحبان حساب بگذارد

ماده 2- صادر کننده و پشت نویسان حق ندارند پرداخت وجه چک تضمین شده را منع کنند یا تقاضای مسدود کردن آن را بنمایند.

ماده 3- فوت و حجر و ورشکستگی صادرکننده چک تضمین شده خللی به حقوق دارنده چک وارد نخواهد ساخت. طلبکاران صادرکننده نیز حق توقیف وجه این نوع را در صورتی که به نفع دیگری صادر یا به پشت نویس شده باشد نخواهند داشت.

ماده 4- سایر بانک‌ها حق ندارند چک‌هایی به ترتیب مذکور در ماده یک به جریان بگذارند.

رئیس- آقای نبیل سمیعی تقاضای فوریت برای این لایحه کرده‌اند، آقایانی که با فوریت این لایحه موافقند قیام فرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. خوب حالا شور در کلیات این لایحه است نظری نیست (نیک‌‌پور - نخیر نظری نیست) حالا ماده به ماده قرائت می‌شود

ماده اول قرائت می‌شود

(به شرح سابق قرائت شد)

به ماده اول نظری نیست؟ (دشتی - نخیر نظری نیست) آقایان موافق قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد حالا ماده 2 قرائت می‌شود

(به شرح سابق قرائت شد)

رئیس- نظری نیست ؟ آقایان موافق قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد حالا ماده 3 قرائت می‌شود

(به شرح سابق قرائت شد)

رئیس- آقایان موافق قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. حالا ماده 4 قرائت می‌شود

(به شرح سابق قرائت شد)

رئیس- نظری نیست (نیک‌‌پور - عرضی داشتم) بفرمایید. آقای نیک‌‌پور

نیک‌‌پور- بنده نسبت به این ماده نظری نداشتم برای این که این از وظایف بانک ناشر اسکناس است و غیر از بانک ناشر اسکناس کسی حق ندارد چک صادر کند ولی در این مورد هیچ معلوم نیست که در دستگاه دولت مسئول اجرای این قانون کیست فقط با ماده 4 مطلب تمام شده باید معلوم شود که مسئول این امر کدام وزارتخانه است (فرخ - دارایی) (آموزگار - محاکم دادگستری) نخیر بنده این را عرض می‌کنم که در قانون مأمور اجرا را باید ذکر کرد که کدام وزارتخانه است دادگستری؟ اقتصاد ملی ؟ دارایی. کدامیک؟ یعنی از نظر اجرا کدام مقامی مسئولیت دارد؟ بنده معتقدم که باید یک ماده 5 به آن اضافه کرد و مقام مسئول را معلوم کرد.

رئیس- آقای مهندس شریف امامی

مخبر- تذکر جناب آقای نیک‌‌پور کاملاً صحیح است و به همین دلیل بنده موافق هستم یک ماده‌ای به نام پنج به آن اضافه کنیم و بنده حالا آن را می‌نویسم و قرائت می‌کنم.

ماده 5- وزارتین دادگستری، دارایی مسئول اجرای این قانون خواهند بود.

رئیس- بله صحیح است. پس اول به ماده 4 رأی می‌گیریم به این ماده که اضافه شده نسبت به ماده 4 نظری نیست آقایان موافق قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. حالا به ماده اخیر که در مورد مأمورین اجرای آن است و آقای مهندس شریف امامی آن را نوشته‌اند رأی می‌گیریم آقایانی که با این ماده موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. حالا اگر در کلیات نظری باشد آقایان می‌فرمایند (نظری نیست) پس رأی می‌گیریم به تمام لایحه آقایانی که با کلیه لایحه موافقند قیام بفرمایند.(اکثر برخاستند) تصویب شد.

رئیس- آقای کفیل وزارت اقتصاد ملی بفرمایید.

9- معرفی آقای دکتر مشاور به معاونت وزارت اقتصاد ملی

کفیل وزارت اقتصاد ملی (آقای کاشانی)- بنده خواستم از موقعیت استفاده کرده و آقای دکتر فضل‌الله مشاور را که یکی از اعضای تحصیلکرده و شاغل خدمات برجسته‌ای بوده‌اند به معاونت وزارت اقتصاد ملی معرفی بکنم (نمایندگان - مبارک است)

10- موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه

رئیس- لایحه‌ای که در دستور داشتیم تمام شد و آقای کفیل وزارت اقتصاد ملی تقاضای جلسه فوق‌العاده کردند برای روز شنبه که جلسه داشته باشیم برای لایحه جلب سرمایه‌های خارجی.

نیک‌پور- اجازه می‌فرمایید.

رئیس- بفرمایید.

نیک‌‌پور- عرض کنم با این تراکم اموری که الان کمیسیون‌های مشترک دارند خواستم استدعا بکنم که اگر موافقت فرمایید هفته‌ای یک روز جلسه داشته باشیم و آن هم روز چهارشنبه باشد و لوایح جلب سرمایه‌های خارجی هم چندان طرحش فوریتی ندارد و سرمایه‌ای هم پشت درب‌های مملکت نیامده که تعطیل باشد و ما جلویش را گرفته باشیم (خنده نمایندگان) از این نظر خواستم تقاضا کنم اگر موافقت می‌فرمایید هفته‌ای یک روز آن هم روزهای چهارشنبه جلسه داشته باشیم.

رئیس- به نظر بنده اگر مجلسین در یک روز مثلاً سه‌شنبه جلسه داشته باشند مثل این که بهتر کارها انجام می‌گیرد و کمیسیون‌های مشترک بهتر کار خواهند کرد.

نیک‌‌پور- روزهای سه‌شنبه را ما به وسیله آقای سردار فاخر حکمت قرار گذاشتیم که جلسه نشود یعنی برای کمیسیون دارایی که از صبح تا عصر جلسه دارد روز سه‌شنبه جلسه‌ای تشکیل نشود این برای کمیسیون های مشترک مفید است.

رئیس- آقای فرخ بفرمایید

فرخ- اشکال کار در این است که وزرا در یک روز نمی‌توانند هم در این مجلس حاضر شوند و هم در آن مجلس

رئیس- بسیار خوب پس جلسه آینده روز چهارشنبه به صورت فوق‌العاده تشکیل می‌شود، بله آقای کاشانی چه نظری دارید.

کفیل وزارت اقتصاد ملی- بسیار خوب بنده موافقم

رئیس- پس جلسه آینده روز چهارشنبه خواهد بود.

(مجلس ساعت ده و نیم ختم شد)

رئیس مجلس سنا - سید حسن تقی‌زاده

+++

یادداشت ها