wait لطفا صبر کنید
کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس سنا » دوره دوم مجلس سنا

0/0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس سنا، دوره 2
[1396/06/22]

جلسه: 76 شنبه 2 اردیبهشت 1334  

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- بیانات قبل از دستور آقایان فرّخ-آموز گار

3- قرائت نتیجه استخراج آراء کمیسیون‌ها

4- بیانات بعد از دستور آقای مشیر‌فاطمی ( و تقدیم یک سؤال)

5- موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس سنا، دوره 2

 

 

جلسه: 76

شنبه 2 اردیبهشت 1334

(دوره پنجم اجلاسیه)

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- بیانات قبل از دستور آقایان فرّخ-آموز گار

3- قرائت نتیجه استخراج آراء کمیسیون‌ها

4- بیانات بعد از دستور آقای مشیر‌فاطمی ( و تقدیم یک سؤال)

5- موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

 

مجلس ساعت هشت و نیم صبح به ریاست آقای تقی‌زاده تشکیل شد

1- تصویب صورت مجلس

رئیس- صورت مذاکرات جلسات صبح یکشنبه 29 اسفند ماه سال گذشته و عصر یکشنبه 29 اسفند ماه و دوشنبه 21 فروردین امسال این سه صورت جلسه مدّتی است که توزیع شده و خدمت آقایان است اگر نظری دارند بفر‌مایند و ضمناً صورت جلسه چهارشنبه گذشته امروز توزیع خواهد شد و تصویب آن می‌ماند برای جلسه دیگر(دیوان‌بیگی- چهارشنبه که جلسه نداشتیم)این چهارشنبه جلسه نبود مقصودم چهارشنبه 23 فروردین بود.

دکتر سعید مالک- بنده یک اصلاحات مختصری دارم که می‌دهم به رئیس ا‌داره تند‌نویسی و راجع به جلسات قبل است.

رئیس- بسیار خوب اسامی غائبین جلسه قبل قرائت می‌شود.

به شرح زیر قرائت شد:

صورت غیبت و دیر‌آمدگی آقایان نمایندگان در جلسه صبح دوشنبه بیست و هشتم فروردین ماه 1334.

غائبین با اجازه آقایان:سیّد محمّد‌صادق طباطبایی‌- سزاوار- سپهبد جهانبانی- سیف‌افشار

رئیس- جلسه گذشته خبر داده شده بود برای روز چهارشنبه ومطلب عمده همان اعلام نتیجه استخراج آراء کمیسیون‌ها بود ولی کار استخراج کاملاً روبه راه نبود یعنی استخراج کاملاً درست انجام شده بود ولی در پاکنویس اشتباهی رخ داده بود و آن را دیدیم که دوباره پاکنویس بکنند و حاضر بکنند و امروز به اطلاع آقایان خواهد رسید ولی خواستم عرض کنم که امروز اگر جلسه را یک قدری زودتر خبر کردیم به این جهت بود که اگر آقایان لطف بفرمایند که بلافاصله بعد از این که اسامی اعضای کمیسیون خوانده شد فوراً در کمیسیون‌ها جمع شوند و هیئت رئیسه خود را در ظرف یک ربع انتخاب بکنند و وقتی که انتخاب شد هر کمیسیونی لوایحی که در دفتر قوانین است و مربوط به آن کمیسیونی است بیاورند و ملاحظه بفرمایند برای این که ساعت یازده خبر داده‌ایم که نماینده دولت برای ترتیب صورت جلسه برای دو هفته حاضر شوند که مطابق نظامنامه با نواب رئیس و خود بنده و حضور رؤسای کمیسیون دستور جلسات را برای دو هفته معین بکنیم به همین جهت چند نفر که برای نطق قبل از دستور اسم نوشته‌اند می‌خواستم تمنی کنم که اگر خیلی فوری نیست بماند برای جلسه آتیه که کار کم داریم.

2- بیانات قبل از دستور آقایان فرّخ-آموز گار

فرخ- بنده عرض فوری دارم

آموزگار- بنده هم که اسم نوشته‌ام برای نطق قبل از دستور یک مطلب مهم و فوری داشتم که می‌خواستم به عرض آقایان برسانم

رئیس- بسیار خوب اگر آقایان مطلب فوری دارند مثل آقای فرخ مانعی نیست بقیه آقایان موافقت بفرمایند باشد برای جلسه دیگر آقای فرخ بفرمایید

فرخ‌- به طوری که آقایان مستحضر هستند بنده از ابتدای این دوره در برنامه آقای زاهدی و بعد در برنامه این دولت جدید راجع به رودخانه هیرمند اظهاراتی کردم و در این مدت هم مکرر به وزیر خارجه تذکر دادم که رویه‌شان رویه درستی نیست اخیراً تلگرافی از سیستان رسیده است که برای استحضار آقایان عیناً قرائت می‌کنم‌.

جناب آقای فرخ سناتور محترم طهران.

به طوری که مهاجرت اهالی شدت یافته که هر تعداد کامیون به زابل می‌رسد و مهاجرین را حرکت می‌دهد بیست و چهار کامیون دیگر پیش فروش شده که به زابل بیاید و مهاجرین را از سیستان منتقل نماید (موید‌ثابتی- صحیح است ) استدعای توجه عاجل را دارد و اینها کسانی هستند که به داخل مهاجرت می‌نمایند اما عده‌ای که به کشور افغانستان فرار می‌کنند خیلی بیشتر از اینهاست (موید‌ثابتی- صحیح است ) و اگر قریباً فکری نشود سیستان خالی از سکنه خواهد شد به جناب آقای عام بفرمایند اینها همان سیستانی‌هایی هستند که از گذشته تا به حال به شما اطمینان داشته و فقط شما مایه امیدواری آنان بوده و هستید ضمناً باید توجه داشته باشند که سیستانی غیر از ایشان کس دیگری را نشناخته و در تمام ادوار وکالت و اختیارات خود را به ایشان داده‌اند‌.

عده زیادی از سرداران و روسای ایلات

مقام معظم جناب آقای فرخ رونوشت بنگاه مستقل آبیاری رونوشت جناب آقای جمال امامی سناتور

آب رودخانه هیرمند ساعت به ساعت رو به کاهش می‌رود مقدار آبی که قبلاً طرف ایران می‌آید مختصر زه آب گندیده سبز رنگ بیش نیست (موید‌ثابتی- صحیح است ) که برای مصرف یک بخش هم کافی نمی‌باشد منتظر اقدامات مقامات صلاحیتدار زابل بودیم و تاکنون بنا به توصیه آنان از شکایت خودداری کردیم و مردم را به زبان و وعده و وعید از متواری شدن مانع شدیم متأسفانه اکنون نتیجه اقدامات دوایر محلی برای ما روشن نشده روز به روز بر خشکی محصول افزوده می‌شود (موید‌ثابتی- صحیح است ) عنان اختیار از دست ما مالکین به در رفته و ساعت به ساعت کامیون‌های زارعین به خارج از سیستان روانه می‌باشد اگر اقدامات موثر و سریع برای اضافه شدن آب هیرمند و ول کردن آب از طرف افغان‌ها به عمل نیاید محققاً زابل به ویرانه تبدیل می‌شود (موید‌ثابتی- صحیح است ) ناچار به تلگرافخانه متحصن و

+++

انتظار جواب حضوری را داریم تا به زارعین باقی مانده ابلاغ و از مهاجرت اینها جلوگیری شده و تسکین یابند جناب آقای نخست‌وزیر اجازه می‌فرمایید اگر د‌ر مرکز عملی مقدور نیست برای احقاق حق خود و کشیدن سدهای افغان ما اهالی سیستان شخصاً اقدام نماییم.

عمده مالکین میان گنگی

بنده به تلگرافخانه رفتم و به بعضی مطا‌لبشان جواب دادم و به عرض دولت هم رساندم ولی بنده با کمال صراحت عرض می‌کنم که وزارت امورخارجه در انجام وظیفه خود قصور کرده است و هنوز هم قصور می‌کند (موید‌ثابتی- صحیح است ) الان متجاوز از چهار سال است که بنده از سنای اول و سنای دوم مکرر در این موضوع صحبت کردم و مکرر در کمیسیون خارجه گفتم خط‌مشی شما غلط است با این رویه به نتیجه نمی‌رسید و وزارت امور خارجه لجاجت کرده است و کار را به این جا رسانده است که تا چندی قبل 60 هزار نفر از سیستان مهاجرت کرده‌اند  (موید‌ثابتی- صحیح است ) و اگر در این باب اقدام فوری نشود به طور  قطع سیستان از بین خواهد رفت (موید‌ثابتی- صحیح است ) بنده مکرر گفتم دولت اجازه بدهد خود مردم حق خودشان را می‌گیرند اهالی سیستان و عشایر سرحدی عاجز نیستند از افغان‌ها‌، دولت اجازه بدهد خودشان احقاق حق خواهند کرد که نماینده دولت حاضر نیست امیدوارم که این اظهارات به اطلاع دولت برسد و یک نتیجه فوری بدهد که بتوانم به مردم جواب بدهم (موید‌ثابتی- صحیح است ) بنده از دولت هم سؤال خواهم کرد.

رئیس- خوب نطق سایر آقایان محفوظ می‌ماند برای اولین جلسه آینده

آموزگار- غیر از بنده که اجازه فرمودید برای امروز‌.

شمس ملک‌آرا‌- ایشان قبلاً گفتند که بنده یک مطلب فوری دارم که خیلی مختصر است‌.

رئیس- اگر فوری است انشا‌ءالله به اختصار می‌فرمایید که به کمیسیون‌ها برسیم‌.

آموزگار- بله فوری و خیلی مختصر است به طوری که خاطر آقایان مستحضر است در برنامه دولت بنده تذکراتی دادم و با این که موافق با دولت بودم چون نظر اعلیحضرت همایون شاهنشاهی برمبارزه با فساد بود علاوه بر این که به دولت هم ایشان تأکید فرمودند البته وظیفه فرد فرد آقایان نمایندگان است که در مبارزه با فساد کمک بکنند بنده در آن جلسه تذکراتی دادم و مرادم از تذکرات اعلام جرم نسبت به کسی نبود و اتهام هم به کسی نزدم خوب خاطر آقایان هست که جناب آقای نایب نخست‌وزیر فرمودند که ما هر کس سوء‌ شهرت دارد برکنار می‌کنیم این عین بیان ایشان است بنده عرض کردم که انتظار خدمت و بر‌کنار کردن بدون رسیدگی مضر است و مفید نیست دلیل آن هم استناد چهل پنجاه سال دوره مشروطیت است که از 1302 که این قانون استخدام وضع شد در اینجا یک ماده دارد که وزیر می‌تواند به مقتضیات اداری مستخدم را منتظر خدمت کند اگر این ماده آن روز مقتضی بوده نمی‌دانم ولی اگر اقلاً از شهریور 320 به این طرف این ماده را اصلاح می‌کردند می‌گفتند متخلف اداری است و با جرم‌های دیگر تعقیب می‌کردند و حرف مقتضیات اداری نبود به عقیده بنده بیشتر این فساد‌ها که بروز کرده است روی نمی‌داد زیرا مستخدمی که بداند بدون اطلاع قبلی فردا با یک ابلاغ مقتضیات اداری می‌رود به خانه‌اش این البته زندگی دارد آتیه دارد عائله دارد و اطمینان هم به پستش ندارد برکنار کردن معنی‌اش این است چون اینها مستخدم درجه‌دار هستند پایه دارند رتبه دارند وقتی که بر کنار و منتظر خدمت می‌شوند فردا به او حقوق نمی‌دهند پس فردا باند ناراضی‌ها تشکیل می شود (صحیح است) عرض بنده خلاصه‌اش این بود برای مثال عرض کردم که در نتیجه مسافرتی که به فارس کردم و در نتیجه مطالعاتی که کردم بدون این که بخواهم دامن کسی را آلوده کنم و اعلام جرمی بکنم و اتهام بزنم مثال زدم گفتم که در اداره ثبت اسناد ژاندارمری اداره قند و شکر اداره غله حیف و میل‌هایی شده است و نسبت به مدیر کل ثبت اسناد هم خوب نظر آقایان است در صورت جلسه هم هست و چون یادداشت نوشته بودم در روزنامه‌ها هم منعکس شده است مثلاً می‌گویند که مدیر کل ثبت 70 سند مالکیت دارد و 700 هزار تومان ملک خریده است اعلامی جرمی نبود مگر داشتن سند مالکیت جرم است‌؟ مگر در تهران و شهرستان‌ها اشخاصی که 100 سند مالکیت دارند کسی به آنها حرفی زده؟ بنده آرزو می‌‌کنم که همه مردم ایران میلیونر بشوند مال داشتن که جرم نیست و بنده هم اتهام به کسی نزده‌‌ام ولی متأسفانه صبحی به من تلفن کردند آقای مدیر کل ثبت که من متهم شده‌ام و مفتضح شده‌ام نامه‌ای به شما نوشته‌ام که ملاحظه خواهید کرد گفتم آقا شما وحشت کرده‌اید شاید چیزی است جای وحشت نبوده است چرا مفتضح شده‌اید‌؟ چرا متهم شده‌اید؟ چرا وحشت می‌کنید‌؟ من که اعلام جرمی نکرده‌ام تهمتی نزده‌ام فقط گفته‌ام ایشان انقدر تمول پیدا کرده‌اند البته بازرسی نخست‌وزیری وظیفه‌اش است که نسبت به این اشخاص رسیدگی بکند این نامه را قبل از این که به بنده برسد در روزنامه اطلاعات داده‌اند که مجاناً منتشر کرده‌اند بعد هم دو تا مجله منتشر کرده‌اند. بعد هم دربازار طومار چاپ کرده‌اند‌. خوب آقا اگر نماینده‌ای این قدر حق نداشته باشد که به دولت تذکراتی بدهد و بخواهند در بازار چهار تا بازاری طومار چاپ بکنند این وقت با دوره آقای دکتر مصدق چه فرق می‌کند آن وقت فردا آقایان می‌توانند یک تذکری به دولت بدهند که مثلاً در ژاندارمری این قدر حیف و میل شده است تعجب خواهید فرمود اگر عرض کنم که نامه‌ای آمده که چهار تا سرتیپ امضاء کرده‌اند با اسم و نشانی و من واقعاً تعجب کردم جریانی از ژاندارمری نوشته‌اند که تقدیم مقام ریاست می‌کنم‌.

در این چهار روز به قدری به من مراجعه کرده‌اند‌. تلفن کرده‌اند کاغذ نوشته‌اند که حدی ندارد که آقای رؤسای ثبت کاشان و خرم‌آباد بابل و قم و غیره را بخواهید از اینها تحقیق بکنید ببینید چه به سر ثبت اسناد آورده‌اند‌.

بنده نه اهل تحقیق هستم نه اهل دفاع هستم ولی من می‌گویم آزادی نطق نماینده را نباید گرفت نماینده حق دارد تذکر بدهد نماینده حق دارد که اگر ایرادی در یک امری ببیند بگوید این وحشت ایجاد کردن به عقیده دوستان همین آقای مدیر کل ثبت به نظر من اشتباه بود‌. اشتباه اول این بود که 700 هزار تومان که بنده شنیدم که ملک خریده است می‌گوید 200 هزار تومان ملک خریده‌ام این مگر عیبی دارد‌؟ کسی مگر گفته بود دزدی کرده‌؟ گفته بودند در این مدت این همه سند مالکیت دارد در این نامه‌اش اسمی از سند مالکیت نیست بنده کاغذ دارم و این هم کاغذ‌هایی است که تقدیم می‌کنیم نوشته‌اند در یوسف‌آباد و نارمک و فرح‌آباد هم زمین دارند هم خانه دارند هم دکان دارند.

چون آقای انتظام نایب نخست‌وزیری هستند و وزارت دادگستری مستقیماً تحت نظر آقای نخست‌وزیر است بنده نامه‌ها را تقدیم می‌کنیم به مقام ریاست که برای جناب آقای انتظام نایب نخست‌وزیر بفرستند بازرسی کل کشور که تشکیل شده و بازرسی کل کشور که تشکیل شده و بازرسی نخست‌وزیری که منحل شده بنده شنیده‌ام که بعضی از بازرس‌های آنجا بسیار مردمان خوبی بوده‌اند و جدیت کرده اند. بنده نسبت به احدی توهین و اعلام جرمی نکرده‌ام ولی ایجاد وحشت کردن در اشخاص نوشتن توی روزنامه‌ها که متهم شده‌ام و مفتضح شده‌ام صحیح نیست من نمی‌دانم ملک داشتن چه افتضاحی دارد باید رسیدگی بکنند این است که بنده فعلاً این 3 کاغذ را تقدیم مقام ریاست می‌کنم یکی راجع به ژاندارمری است که چهار تا سرتیپ نوشته‌اند و امضاء کرده‌اند با اسم و رسم یکی هم راجع به ثبت اسناد است که نوشته‌اند از 4 نفر رئیس ثبت با اسم و نشانی احضار کنند و تحقیق کنند تا حقایق معلوم شود بنده که نماینده‌ای هستم برای مبارزه با فساد و این که بی‌گناه‌ها تحت تعقیب واقع نشوند. این عرایض را می‌کنم بنده با بر‌کناری مطلق جدا مخالفم هر کسی را که برکنار می‌کنند بازرسی بکنند باید رسیدگی بکنند بازرسی بکنند و آن وقت مطابق قانون تعقیب بکنند و الّا با انتظار خدمت یا برکناری به عقیده بنده جلوگیری از فساد نمی‌شود .

دهستانی‌‌‌- دزدی جرم است نه داشتن ملک

3- قرائت نتیجه استخراج آراء کمیسیون‌ها

رئیس- حالا نتیجه استخراج آراء کمیسیون‌ها قرائت می‌شود

( به شرح قرائت شد)

نتیجه استخراج آراء ماخوذه در جلسه روز شنبه 28 فروردین ماه 1334 برای انتخاب اعضاء نه کمیسیون دائمی به استحضار آقایان می‌رسد و به ترتیب حروف تهجی می‌باشد

کمیسیون شماره یک « خارجه »

آقایان‌: جمال امامی. محمود جم. دادگر. علی دشتی. ساعد مراغه. شمس ملک‌آرا‌. فرخ. دکتر قاسم‌زاده. عباس مسعودی.

کمیسیون شماره 2 « جنگ »

آقایان‌: امیر جنگ اسعد. سپهبد امیر‌احمدی. ‌سپهبد جهانبانی. سرتیپ سیف‌افشار. سرلشگر فیروز. سر‌لشگر مطبوعی. والاتبار.

کمیسیون شماره 3 «دادگستری»

آقایان‌: آموزگار. بهبهانی. حق‌نویس. دکتر سجادی. خواجه‌نوری. سزاوار. صدر. عبدالمهدی طباطبایی. لسانی

کمیسیون شماره 4 « دارایی و بودجه کل کشور »

آقایان‌: سرلشگر بقایی. مجد. مشیر‌فاطمی. موید‌ثابتی. محسن مهدوی. محمود ناصری. نظام‌مافی. وارسته. وکیلی

کمیسیون شماره 5 « اقتصاد ملی و سازمان برنامه »

آقایان‌: سپهبد جهانبانی. دیوان‌بیگی‌. موید‌ثابتی. محسن مهدوی. نمازی. وکیلی. نیکپور. هدایت. مهندس شریف‌امامی

کمیسیون شماره 6 « کشاورزی»

آقایان‌: سپهبد امیر‌احمدی. مشیر‌السلطنه. امیر‌سلیمانی. سرلشگر بقایی. پالیزی. دهستانی. عضد. نظام‌مافی

کمیسیون شماره 7 « فرهنگ، بهداری»

+++

آقایان‌: دکتر امیر‌اعلم. دکتر اقبال. دکتر بیانی. مطیع‌الدوله حجازی. دکتر حسابی. دکتر صدیق. ظهیر‌الاسلام. دکتر سعید مالک. دکتر ملک‌زاده

کمیسیون شماره 8 « پست و تلگراف و تلفن - راه »

آقایان‌: جواد بوشهری. حجازی. دکتر حسابی. حق‌نویس. ساعد. مهندس شریف‌امامی. شمس ملک‌آرا‌. ظهیرالاسلام. والاتبار

کمیسیون شماره 9 « عرایض - محاسبات مرخصی‌ها »

آقایان: امیر‌سلیمانی. دهستانی. نبیل‌سمیعی. فرخ. سرلشگر فیروز. مجد. سرلشگر مطبوعی

رئیس- یازده لایحه برای طرح در مجلس آمده است این است که رؤسای کمیسیون‌های شماره 1 و 3 و 4و 8 باید به ترتیب اینها را در کمیسیون تعیین بفرمایند و در تعیین دستور مجلس برای دو هفته در ساعت 11 امروز در اتاق هیئت رئیسه حضور به هم رسانند حالا تمنی می‌کنم از آقایان کسی تشریف نبرند در این اطاق‌ها جمع می‌شوند در ده دقیقه 15 دقیقه هیئت رئیسه را انتخاب می‌کنند و این لوایح خدمتشان تقدیم می‌شود ملاحظه می‌فرمایید و در ساعت 11 دستور دو هفته را تعیین می‌فرمایند

4- بیانات بعد از دستور آقای مشیر‌فاطمی ( و تقدیم یک سوال)

مشیر‌فاطمی- اجازه می‌فرمایید عرض مختصری دارم

رئیس- بفرمایید

مشیر‌فاطمی‌- تلگرافی به بنده رسیده است که می خواهم تقدیم بکنم. در جلسه پریروز جناب آقای آموزگار بیاناتی فرمودند البته بیاناتشان به عقیده بنده بسیار ناصحانه بود یک خبری از ولایات رسیده است من جمله چندین تلگراف به بنده کرده‌اند از استان دهم که اظهار رضایت از رئیس ژاندارمری می‌کنند بنده هم تصدیق می‌کنم که این رئیس ژاندارمری علاوه بر این که خودش شخص درستی است کار مهمی که کرده است و در ژاندارمری تازگی دارد این است که از تعدیات مأمورین هم جلوگیری کرده است ده پانزده تلگراف در این خصوص رسیده است یک تلگراف هم به استاندار کرده به وسیله بنده به مجلس در صورتی که جناب آقای آموزگار مطلبی که فرمودند کاملاً صحیح بود و راجع به محل مخصوصی هم فرمودند‌. (آموزگار- بنده راجع به اصفهان عرضی نکردم) این تلگرافات را که راجع به این موضوع است تقدیم می‌کنم و یک سؤالی هم از آقای انتظام کرده‌ام که تقدیم مقام ریاست می‌کنم.

5- موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

رئیس- عجالتاً برای این که تأخیری در تشکیل کمیسیون‌ها نشود جلسه را ختم می‌‌کنم و وقت جلسه آینده بعداً اطلاع داده می‌شود چون تا دستور معین نشود نمی‌توانیم بگوییم

مجلس ساعت نه و ده دقیقه ختم شد

رئیس مجلس سنا‌- سید حسن تقی‌زاده

+++

 

 

یادداشت ها