wait لطفا صبر کنید
کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » خواندنی ها » کتابخانه های ایران و جهان
0/0 (0)
تلاش برای حفظ آرشیو ۵ میلیون و ۶۰۰ هزار صدا
[1397/03/12]

نجات صداهای جهان در کتابخانه بریتانیا  

 

آرشیو رادیویی نازی‌ها با بیش از چهار هزار دیسک که هیچ وقت اجرا نشده‌اند، مجموعه‌ای از صداهای خیابان‌های پکن از دهه ۹۰ میلادی و صدای «فلورنس نایتنگل» در بین شش و نیم میلیون صداهای کتابخانه بریتانیا هستند. اولین صداها از دهه ۱۸۸۰ است که به وسیله استوانه‌های پارافینی که چهار طبقه پایین‌تر از خیابان‌های شلوغ لندن قرار داشتند، ضبط شده اند و در حال جنگیدن با پوسیدگی و از بین رفتن هستند. در مسابقه با زمان، قبل از آنکه حساس‌ترین صداها برای همیشه از بین روند، این آرشیو در حال دیجیتال شدن است.

«ویل پرنتیس»، رئیس بخش خدمات فنی در کتابخانه بریتانیا می‌گوید: «صداها با دو بمبِ در حالِ تیک تاک کردن مواجه‌اند: فرمت‌ها در حال تنزل پیدا کردن هستند و بعضی از آنها بر روی قفسه‌ها از بین می‌روند.» پرنتیس پروژه دیجیتالی شدن کتابخانه را هدایت می‌کند. یک مشکل دیگر افزونگی است. بعضی از وسایل مورد نیاز برای اجرای صداها در حال نایاب شدن هستند، بسیاری از فرمت‌ها تنها ۱۰ سال فرصت دارند. در حالی که هر کسی می‌تواند به آرشیو دسترسی داشته باشد و صداها را به صورت دیجیتالی درخواست کند.

کاری که «پرنتیس» و تیم او در حال انجام هستند در نمایشگاهی با نام «بشنوید: ۱۴۰ سال صداهای ضبط شده» اکتبر سال گذشته به نمایش درآمد. این نمایشگاه تاریخ شفاهی از هر دو جنگ جهانی و صداهای ضبط شده از رادیو را شامل می‌شد.

در میانه دهه ۱۹۵۰ موسسه صداهای ضبط شده بریتانیا، قبل از آنکه در سال ۱۹۸۳ به کتابخانه بریتانیا بپیوندد، شروع به جمع‌آوری  گنجینه‌ای از صداها کرد. هم اکنون در آرشیو حفره‌مانند این موسسه ۱,۵ میلیون دیسک آنالوگ، نوار، و استوانه در ۴۰ فرمت متفاوت وجود دارد.

«پرنتیس» عنوان کرد: «اگر شما چیزی را که قابل شنیدن است در ذهن دارید، ما مشابه آن را داریم».

 کار بسیار زیادی است. در سال ۲۰۱۴ یک تیم پنج نفره مهندس‌ها شروع به دیجیتالی کردن مجموعه با سرعت ۲۰ نوار در روز توسط یک نفر کردند. با این سرعت پیش‌بینی می‌شد که پروژه ۴۷ سال به طول انجامد. برای سرعت بخشیدن به آن، تیم آن پروژه «دستیابی به میراث صدایمان» را آغاز کردند؛ پروژه‌ای با هدف به دست آوردن ۴۰ میلیون یورو. همچنین ۱۰ مرکز دیجیتالی کردن در انگلیس، اسکاتلند، ایرلند شمالی و ویلز در حال ساخت هستند که هر کدام بر روی دیجیتالی کردن مجموعه‌های محلی خودشان تمرکز می‌کنند. «پرنتیس» اضافه کرد: «ما درباره دیجیتالی کردن هر چیزی که در جیب‌های مردم انگلیس است هیجان زده‌ایم. گویش‌ها و موسیقی فولک‌های زیادی هستند که بریتانیا از این نظر دارای تنوع بسیار است.»

«پرنتیس» امیدوار است که تا سال ۲۰۱۹ بتواند ۷ و نیم درصد از آرشیو را دیجیتالی کند.

به گفته وی یک صدای ضبط شده از یک اجرای موسیقی جاز – برنامه‌ای محلی در سال ۱۹۵۰ – صدایی است که بیشتر از همه دیده شده و کمتر شنیده شده. دیسک‌های استاتی (acetat) بیش از حد قابل تعمیر، تخریب شده‌اند که نشان می‌دهد اگر به موقع به دادشان نرسید چه می‌شود. این فرمت در دهه ۱۹۳۰ با یک هسته فلزی و یک لایه عایق بیرونی سلولوز نیترات. زمانی که با خیسی برخورد می‌کند لایه عایق منقبض می‌شود و فلز لخت می‌شود، پس نجات دادن این صداها غیرممکن است. خوش‌بختانه، بیشتر مجموعه همچنان قابل نجات دادن است. در میان این آرشیو بیش از ۱۰ هزار مینی‌دیسک و کاست‌های دیجیتال کوچک، درایوهای IBM و چند فرمت‌های دیکتافون هستند که بسیاری از آنها دستگاه اجرایی خاص خود را نیاز دارند. این دستگاه‌ها از جاهای مختلف با کمک eBay به دست می‌آیند.

ترکیب الکتریکی فرمت‌ها به این معنی نیز هست که هر کدام پروسه دیجیتالی شدن خود را نیاز دارد. به طور مثال، دیسک‌های گرامافون هیچگاه استاندارد نشدند. شیارهای آنها می‌توانند پهن یا باریک، به شکل حرف v یا u باشند تا صداها را در حالتی خاص که معمولا برای بازسازی حرکات پهلو به پهلو شیارهای دیسک نیاز است، به دست آورد. تمام پروسه‌های فنی و تصمیمات گرفته شده در حالی که صداها دیجیتالی می‌شوند – مانند این که در چه سرعتی صدا در حال اجرا است یا از کاهش سر و صدا استفاده شده است – بر روی یک صفحه مستند می‌شوند. این اطلاعات سپس وارد یک کاتالوگ قابل جستجو می‌شود که بسته به کپی‌رایت آن برای عموم در دسترس قرار می‌گیرد. بیش از ۹۰ هزار صدای ضبط شده به صورت رایگان بر روی اینترنت وجود دارد.

به گفته «پرنتیس»، گوش دادن به این صداها مانند سفر در زمان می‌ماند و اهمیت این محتوا با گذر زمان تغییر می‌کند. او می‌گوید: «شما می‌توانستید با یک نفر در دهه ۷۰ درباره بی‌کاری مصاحبه کنید و ۳۰ سال بعد متوجه شوید که این لهجه از بین رفته است.» این امر بر روی نحوه دیجیتالی کردن آنها تاثیر می‌گذارد – حتی صداهای کلیک و ترق و تروق‌ها ضبط می‌شوند نه محو؛ تا آنها همان طور که در آن زمان بودند شنیده شوند. به گفته «پنتیس»: «مانند یک لنز است که درون آن نگاه می‌کنیم. اگر تظاهر کنید که لنز وجود ندارند، شما هیچ ایده‌ای ندارید که واقعیت را چگونه تحریف می‌کند.»

«پرنتیس» که ۱۷ سال با این کتابخانه همراه بوده است هیچ صدای محبوبی در آرشیو ندارد ولی زمانی که به او اصرار کردیم، یک صدا به ذهنش رسید: «قبل از انقلاب روسیه یک مهندس را اطراف قفقاز فرستادند، بخشی از سفر را با قطار انجام داد، بخشی دیگر را با الاغ تا موسیقی‌های محلی را ضبط کند. بعضی از آنها فوق‌العاده هستند.»

مترجم: ونداد ذوقی

بازدید:93
یادداشت ها